Opeens zie je het niet meer zitten. Er komt geen gedenkwaardige foto meer uit je camera. En dat is al een paar weken zo. Kan je het niet meer? Is het tijd om een nieuwe bezigheid te gaan zoeken? Wees gerust. Een photographer’s block duurt zelden eeuwig. En elke fotograaf, professional of hobbyist, heeft er weleens last van. Hier vind je tien tips die helpen om weer met vertrouwen aan de slag te gaan.
Een writer’s block is bekend: ervaren schrijvers die plots geen zin op papier krijgen. De photographer’s block treft fotografen. Het lukt ze niet meer om foto’s te maken waarover ze tevreden zijn. Ik ken beide blocks, want ik ben zowel schrijver als fotograaf. Het is heel frustrerend. Steeds ga je op zoek naar iets nieuws, iets dat je enthousiast maakt, en toch lukt het niet. Gebeurt dat één keer, maak je je geen zorgen, maar duurt het lang, groeit je twijfel.
Er kunnen veel oorzaken zijn. Denk aan vermoeidheid, gebrek aan ideeën, onzekerheid, omstandigheden die tegenzitten, slecht weer, lelijk licht, geen erkenning…. Waar het niet aan ligt: je bent het vak niet verleerd. Het instellen van je camera of het componeren van een foto is zoiets als fietsen. De basistechniek vergeet je niet. En dus kan er ook in de toekomst weer een behoorlijk resultaat uit rollen.
Eveneens goed om te weten: ook de camera is meestal niet de schuld. Jouw ideeën en de scènes op straat veranderen niet door een ander fototoestel. Maar wat helpt dan wel? Je leest het hieronder.
1. Aanvaard je photographer’s block
Je houding is belangrijk. Aanvaard dat de boog niet altijd gespannen kan zijn. Mindere periodes zijn normaal. Heb je de voorbije zes maanden enorm veel goede foto’s gemaakt? Misschien was dat juist uitzonderlijk, en ben je nu in je normale doen, maar heb je de lat door al die succesjes hoger gelegd. Fotografie is geen sport: je bent niet zo goed als je laatste foto. Je bent zo goed als je beste, ook al maakte je die vijf jaar geleden.
2. Probeer een ander genre of andere onderwerpen
Doe je aan straatfotografie en richt je de camera normaal op mensen? Probeer eens iets anders. Fotografeer een tijd lang alleen maar honden of katten op straat. Of alleen maar gevels of auto’s. Of alleen in parken. Of laat de straatfotografie even achter je en ga portretten of landschapsfoto’s maken. Je routines doorbreken geeft inspiratie. Misschien ontdek je wel een nieuwe liefde.
(lees verder onder de foto)
3. Kijk naar andere fotografen
Koop fotoboeken. Bezoek exposities. Kijk inspirerende filmpjes op YouTube. Collega-fotografen kunnen je nieuwe ideeën geven. Let op: staar je niet blind op de meesterwerkjes van anderen. Een fotoboek van een beroemde fotograaf ‘met zestig sublieme platen is niet zelden het resultaat van dertig jaar fotograferen: dat zijn twee goede foto’s per jaar. Alle fotografen produceren aan de lopende band prutswerk, moeten net als jij hard werken voor een goed resultaat en lijden weleens aan photographer’s blocks.
4. Vraag een ander je werk te beoordelen
Creatieve mensen kunnen de wereld veranderen, maar zijn niet zelden erg onzeker over hun talenten. Ze kunnen denken dat hun werk van povere kwaliteit is, terwijl dat niet zo is. Herken je dat? Vraag eens de mening van iemand die jouw genre van fotografie goed kent. Kies iemand die kritisch kan zijn, maar ook respectvol. Dit kan je zelfvertrouwen een boost geven en je bewustmaken van je sterke kanten. Tip (als ik even mag): je kan ook mij om feedback vragen…
5. Verander je techniek
Je kunt je genre en favoriete onderwerpen trouw blijven, maar jezelf ertoe verplichten om ze een tijdje op een afwijkende manier te fotograferen. Maak bijvoorbeeld een maand lang alleen maar foto’s vanuit kikvorsperspectief. Of juist vanop een hoogte. Experimenteer met sluitertijd. Maak een radicale verandering in de keuze van je lens: schakel bijvoorbeeld over van 35 mm naar 170 mm en check hoe je onderwerpen er dan uitzien. Of ga in kleur werken als je normaal in zwart-wit schiet, of andersom. Dit verruimt je kijk op je werk.
(lees verder onder de foto)
6. Vergeet social media
Het uitblijven van likes op Instagram en consorten kan demotiverend werken. Maar likes betekenen niet veel, en zeker niet het aantal dat je krijgt. Vaak ken je de motivatie niet van degene die de like geeft. Het algoritme bepaalt welke (en hoeveel) mensen je werk zien. Laat je niet ontmoedigen door de beslissingen van een computerprogramma. Als je snel ontmoedigd raakt door sociale media, is het verstandig om er een tijd van weg te blijven.
7. Werk in projecten
Veel straatfotografen (en ook andere fotografen) weten niet goed wat ze moeten fotograferen. Het aanbod aan onderwerpen op straat is ook enorm. Projectmatig werken is dan handig. Kies een onderwerp en ga daarmee aan de slag. Je weet dan vooraf waarop je moet letten als je een dagje gaat fotograferen. Dat scheelt. Hier vind je vijftien ideeën voor fotoprojecten.
8. Word beter in nabewerking
Pak je oude foto’s erbij en ga experimenteren in Lightroom, Photoshop of wat je ook gebruikt. Veel straatfotografen doen nauwelijks aan nabewerking. Jammer, want zelfs met geringe aanpassingen kan je foto’s veel mooier maken. Voel je vooral geen bedrieger: vroeger gebeurde dat ook in de donkere kamer. Als je ziet wat er mogelijk is en hoe foto’s door een kleine kleuraanpassing ineens gaan sprankelen, kan je vanzelf zin krijgen om nieuw werk te gaan produceren.
(lees verder onder de foto)
9. Volg een workshop
Laat je begeleiden door een ervaren fotograaf. Dat kan door een workshop te volgen. Een buitenstaander kan je technieken en invalshoeken laten zien waaraan je nooit eerder dacht, en die je misschien net nodig hebt om met goede moed opnieuw te beginnen. En om nóg betere foto’s te maken.
Tip (als ik nog een keer mag…): ik geef diverse soorten workshops. Je bent altijd welkom. Ook coaching, waarbij je een langere tijd begeleid wordt, is mogelijk.
10. Laat de camera even met rust
Vergeet fotografie voor een tijd. Leg de camera in de kast. Ga iets doen wat niks met foto’s te maken heeft. Lees een paar boeken. Ga met vrienden op een terras zitten. Bezoek familie. Maak een wandeling. Loop een marathon. Het maakt niet uit. Ook al is fotografie voor jou “maar” een hobby, net als bij betaald werk kan de batterij soms leeg zijn, en is opnieuw opladen voldoende om in de toekomst weer te presteren.
Als jij tips hebt tegen (of ervaringen met) een photographer’s block, deel ze dan door een reactie te geven. Dat kan hieronder.